انواع پارچه و خصوصیات آنها
انواع پارچه و خصوصیات آنها

امروزه پارچه‌ها با توجه به پیشرفت تکنولوژی، دارای انواع بسیاری هستند. شناخت انواع گوناگون پارچه از نظر جنس و طرح­‌های آن، از مهم‌­ترین لازمه‌های طراحی و تولید لباس است. طراحان و تولیدکنندگان پوشاک باید به خوبی پارچه­‌های گوناگون را بشناسند تا بتوانند نسبت به محصولی که خلق می­‌کنند، پارچه­‌ی مناسب را انتخاب کنند. در این مطلب به معرفی انواعی از پارچه‌ها می‌پردازیم.

 

انواع پارچه و خصوصیات آنها

در این مقاله بسیار جالب شما را با انواع الیاف و پارچه‌ها آشنا خواهیم کرد . شناخت از آنها شما در نگهداری و کاربری از آنها بسیار کمک خواهد کرد.

 

به طور کلی الیاف به دو دسته تقسیم میشوند:

طبیعی

مصنوعی

منشا انواع پارچه‌ ها

پارچه­‌ها با توجه به منشا آن­‌ها به چهار دسته تقسیم می­‌شوند:

  • پارچه­‌هایی که منشا گیاهی دارند؛ مانند کتان، پنبه، کنف و غیره؛
  • پارچه­‌هایی که سرچشمه­‌ی حیوانی دارند؛ مانند ابریشم، پشم، خز طبیعی و غیره؛
  • پارچه­‌هایی با سرچشمه­‌ی معدنی؛ مانند آزبست ( پنبه­‌ی نسوز) و پارچه­‌های شیشه­‌ای؛
  • پارچه­‌هایی که از سنتزهای شیمیایی به دست می­‌آیند؛ مانند نایلون، داکرون و ترگال.

 

الیاف طبیعی :

پنبه – (Cotton):

پارچه­‌های نخ و پنبه بسیار پرطرفدار و پرکاربرد هستند. این پارچه­‌ها به پوست آسیب نمی­‌رسانند و حساسیت ایجاد نمی­‌کنند. این پارچه­‌ها باعث جریان هوا و تنفس بدن می­‌شوند، به همین دلیل در هوای گرم، خنک هستند. البته لباس­‌هایی که با الیاف پنبه­‌ای تولید میشوند, ضخیم­‌تر و گرم‌­تر هستند و در سرما بدن را گرم می­‌کنند. به دلیل این که این پارچه­‌ها پس از شستن آب می‌­روند، باید پیش از برش در آب انداخته شوند. همچنین نسبت به مرغوبیت جنس رنگ پس می­‌دهند.به راحتی لکه گیری و شسته می‌شوند و در برابر ساییدگی مقاوم هستند. در صنعت به طور معمول الیاف پنبه را در محلول اکسیدان می­‌گذارند تا سفید شود. هر چه بیش­‌تر در این محلول بمانند، سفیدتر و البته کم دوام‌تر می­‌شوند. الیاف نخی در برابر چروک شدن بسیار حساس هستند. بهتر است این پارچه­‌ها برای لباس‌­های راحتی، منزل و لباس نوزاد به کار روند.

 

 

کتان- (Leinen):

الیاف این پارچه، خشک و خشن هستند و زود چروک می‌­شوند.کتان از نظر خصوصیات مانند پنبه است.پارچه‌های کتانی دارای سطح صاف و درخشنده اند و زودتر از پنبه تمیز میشوند. این پارچه­‌ جزو خنک­‌ترین پارچه­‌هاست و در هوای گرم بسیار مناسب هستند. به همین دلیل چروک شدن آن­‌ها اهمیت زیادی ندارد. این پارچه را باید پیش از دوخت شست‌وشو داد. پارچه­‌هایی که صددرصد کتان باشند، رنگ­‌پذیری خوبی ندارند. کتان­‌های رنگی در هنگام شست و شو رنگ می­‌دهند، مگر این­‌که پارچه­‌ی کتان در ترکیب با مواد شیمیایی باشد. کتان، ضخامت­‌های گوناگون دارد؛ پارچه­‌ی برزنتی از نوع ضخیم آن است.

انواع پارچه و خصوصیات آنها

پشم –( Wool) :

بسته به نوع حیوانی که پشم از آن گرفته می­‌شود، کیفیت پارچه متفاوت است. به عنوان مثال پارچه­‌ی پشمی کشمیر که از نوعی بز گرفته می­‌شود، از مرغوب­‌ترین پشم­‌ها است که بسیار سبک، ظریف، گرم و لطیف است. پشم­‌های گاوی ضخامت بیش­‌تری دارند.پارچه‌های تهیه شده از پشم ، به دلیل ذخیره شدن هوا در بین الیاف عایق می‌باشند. پارچه‌ های پشمی بیش‌­تر از هر پارچه­‌ای رطوبت را جذب و حرارت را دفع می­‌کنند؛ در نتیجه لباس‌­های پشمی رطوبت هوا را می­‌گیرند و بدن را گرم نگه می­‌دارند و به همین علت شخص در زمستان کمتر احساس سرما می‌کند. پارچه­‌های پشم برای تهیه­‌ی انواع لباس­‌های گرم و لباس­‌هایی که رسمی بودن آن‌ها مهم است، به کار می‌روند. بهتر است برای تهیه­‌ی لباس‌­های پشمی از پارچه­‌ی آستری استفاده کرد تا پارچه به طور مستقیم با سطح پوست تماس پیدا نکند.

 

انواع پارچه و خصوصیات آنها

 

 

ابریشم – (Silk) :

از مرغوب‌­ترین پارچه‌­ها است و در تهیه­‌ی لباس­ رسمی و مجلسی کاربرد زیادی دارد. پارچه­‌ی ابریشم طبیعی به نگهداری زیادی نیاز دارد. نباید آن را با آب شست‌وشو داد و با حرارت اتو کرد.بهتر است با بخار شست و شو و خشک شود.این پارچه‌ها سبک و براق هستند و در برابر پارگی و چروک پذیری مقاومت بالایی دارند. ابریشم رنگ­‌پذیری بسیار خوب و طیف رنگی گسترده­‌ای دارد. ابریشم مصنوعی ترکیبی از ابریشم با مواد دیگر است و شباهت زیادی به ابریشم طبیعی دارد. پارچه­‌های صددرصد ابریشم بسیار گران هستند و دوام کم­تری نسبت به ابریشم مصنوعی دارند. به همین دلیل انواع دیگری از ابریشم­‌های ترکیبی مانند تافته­‌ی ابریشم، ساتن ابریشم و غیره ساخته شدند که بسیار پرطرفدار هستند.

 

 

الیاف نیمه مصنوعی و مصنوعی :

 

ویسکوز – (Viscose) :

این ماده­‌ی شیمیایی در ترکیب پارچه­‌ های پشمی به کار می­‌رود و مقاومت آن را بیش­‌تر می­‌کند. از ابریشم طبیعی خنک تر است و منسوجات بسیار نرم و لطیفی را می‌توان از آن تهیه کرد. پارچه­‌های پشم ویسکوز که درصد پشم بیش­‌تری دارند، مرغوبیت , ظاهر و دوام بسیار خوبی دارند.

 

 

 

نایلون – (Nylon) :

پارچه­‌هایی هستند که از سنتزهای شیمیایی به دست می­‌آیند. نایلون استحکام خوبی در برابر سایش و کشش دارد به همین دلیل موارد استعمال زیادی دارد از جمله جورابهای نایلونی به علت قابلیت پلاستیکی زیاد در قسمت زانو و مفاصل کیسه ای نمی شود .خیلی زود خشک می‌شوند ، زیرا رطوبت کمی به خود جذب می‌کنند .

 

پلی استر – (Polyesters) :

پلی استر کاملاً مصنوعی است . این نوع پارچه مقامت فوق العاده ای در برابر چروک شدن دارد حتی در زمانی که خیس می‌شود .

اگر با الیاف طبیعی مخلوط بشود، در تهیه منسوجات سبک وزن مانند پارچه‌های پرده ای ، ساتن ، پیراهن و بلوز مورد استفاده قرار می‌گیرد .

 

 

موارد بالا مواردی از مهمترین انواع پارچه ها بودند ، در زیر با نام تعدادی از انواع دیگر  آشنا خواهید شد:

 

 

پارچه ی بورکن کرپ : نوعی پارچه با سطح بافته شده مانند پوست درخت میباشد.

 

پارچه ی چینل : نوعی پارچه شبیه مخمل و ضخیم که دارای کرکهایی در هر دو رو است.

 

پارچه ی کلوله : نوعی پارچه نوعی کرپ که از دو بافت در کنار هم شکل گرفته که دارای نقوش برجسته نامنظم است.

 

پارچه ی جین : پارچه ای پنبه ای که اغلب سنگ شور شده است.

 

پارچه ی دنیم : پارچه‌های جینی که فقط نخ‌های تار آن رنگ شده و نخهای پود آن سفید است.

 

پارچه ی مخمل کبریتی : نوعی پارچه که با نخ‌های نازک بسیار نرم با نخ‌های ضخیم بافته شده است.

 

پارچه ی فاکون : پارچه ای بدون طرح است که طی روند ناهمگون و متفاوت بافته شده و اغلب تلفیقی از مات و براق است.

 

پارچه ی دوشس : پارچه ساتن براق و محکم که از ابریشم و الیاف مصنوعی بافته شده است.

 

پارچه ی کرنیکل ، کرش : نوعی پارچه دارای بافتی برجسته و چین دار به شکل پفکی است.

 

پارچه ی تیغ ماهی یا فیش گرات : با نخ‌های مختلف در تار و پود پارچه ، پارچه ای طرح دار با بافت جناقی شکل است.

 

پارچه ی گاباردین : نوعی پارچه با بافت ریز از پنبه ، پشم یا الیاف مصنوعی با نقوش برجسته تیغ ماهی ، جناقی یا مخلوط راه راه اریب است که همواره از سمت راست به چپ یا پایین به بالا بافته می‌شود.

 

پارچه ی چیت ویچی : نوعی پارچه چهارخانه ، دو رنگ که از پنبه بافته شده است.

 

پارچه ی‌ هانن تریت : پارچه ای با چهارخانه‌های کوچک که در گوشه هر چهارخانه نیز زائده ای اریب مانند وجود دارد.

 

پارچه ی لمه : پارچه ای رنگارنگ و براق که از الیاف رنگی یا نخ‌های براق بافته شده است.

 

پارچه ی ماهوت : پارچه ای پشمی یا غیر ضخیم که از طریق روشی مشایه نمدمالی تهیه میشود.

 

پارچه ی مواره : پارچه ای با راه راه اریب و طرحی موج دار است که از طریق پس کردن پارچه شکل گرفته است.

 

پارچه ی موسیلن : پارچه ای لطیف و نرم ، شبیه کتان که از پنبه یا پشم تهیه شده است.

 

پارچه ی پانه زامت : مخمل ضخیم و براق با کرک‌های فشرده.

 

پارچه ی پپیتا : نوعی پارچه با چهارخانه‌های کوچک تیره و روشن که بر خلاف طرح جناغی کنگره دار نیست.

 

پارچه ی  بروکات : دارای نخهای برجسته و درخشان است.

 

پارچه ی پارچه پرزدار یا پوست مصنوعی : پارچه‌هایی که پوشش مویی ضخیمی دارند و رنگ و اندازه آن شبیه خز واقعی است که به پولیش معروف است و نخ آن مصنوعی است.

 

پارچه ی پیکی : پارچه دوبافت با طرح‌های برجسته که به نظر لایی می‌آیند.

 

پارچه ی کشباف یا استرج : نوعی پارچه با بافتهای از راست به چپ که خاصیت ارتجاعی دارد.

 

پارچه ی ریپس : نوعی پارچه با نخهای برجسته که به صورت اریب است.

 

پارچه ی ژرسه رومانیت : نوعی پارچه محکم با کمی خاصیت ارتجاعی که اغلب از پشم گوسفند است.

 

پارچه ی راه راه : نوعی پارچه راه راه که شبیه پوست درخت راه راه است.

 

پارچه ی پلووری یا سویت شرت اشتوف : اغلب از نوع تریکوی ضخیم یا ژرسه است که از پنبه بافته می‌شود.

 

پارچه ی ترموفلورز یا فلیسه : هر دو روی پارچه کاملاً ضخیم ، زبر و پشمی مانند از الیاف مصنوعی است.

 

پارچه ی توخ : پارچه‌های شطرنجی با طرح‌های مختلف.

 

 

امیدواریم از این مقاله لذت برده باشید.